1Tiểu Chủng Viện Làng Sông là gì?
Đôi nét về Tiểu Chủng Viện Làng Sông - Bình Định. Ảnh minh họa: KKday
Tiểu chủng viện Làng Sông ở Bình Định không chỉ nổi tiếng là cái nôi của Chữ Quốc ngữ Việt Nam dân tộc ta, mà còn là một trong ba trung tâm truyền bá chữ Quốc ngữ, văn học Quốc ngữ ở Việt Nam (nhà in Làng Sông). Nơi đây có tên gọi "Làng Sông" bởi được thừa hưởng vẻ đẹp tự nhiên với cánh đồng mênh mông và dòng sông uốn quanh. Đây là nơi học tập cho các tu sĩ tiếp tục hành trình học vấn tại đại chủng viện để trở thành linh mục trong tương lai.
Bên cạnh đó, Tiểu chủng viện Làng Sông còn là điểm đến thu hút sự quan tâm của nhiều du khách và cộng đồng dân cư địa phương đến tham quan, chụp ảnh, tham gia các hoạt động check-in, cầu nguyện và lễ nghi tôn giáo ngày nay.
2Tiểu Chủng Viện Làng Sông ở đâu? Hướng dẫn cách di chuyển
Tiểu chủng viện Làng Sông nằm tại thôn Quảng Vân, Phước Thuận, Tuy Phước, tỉnh Bình Định,cách trung tâm thành phố Quy Nhơn không xa khoảng 13km về phía Đông Bắc.
Vẻ đẹp yên bình của Tiểu Chủng Viện Làng Sông từ góc nhìn trên cao. Ảnh minh họa: Vietnam+ (VietnamPlus)
Bạn có thể dễ dàng di chuyển đến đây bằng nhiều phương tiện khác nhau như xe máy, xe ô tô hoặc dịch vụ taxi. Con đường tới Tiểu chủng viện khá thuận tiện. Từ trung tâm thành phố Quy Nhơn, bạn đi theo hướng Trần Hưng Đạo, sau đó rẽ phải vào đường Hùng Vương. Tiếp tục đi đến ngã ba giữa đường Hùng Vương và đường 19, sau đó, bạn rẽ trái vào đường 19. Đến ngã ba Phước Thuận Quy Nhơn, bạn rẽ phải và tiếp tục đi thẳng để đến được Tiểu chủng viện Làng Sông.
3Lịch sử Tiểu chủng viện Làng Sông
Trong lịch sử, Tiểu chủng viện Làng Sông đã đóng vai trò quan trọng trong việc truyền bá đạo và ghi dấu vết của sự phát triển văn hóa tại Bình Định.
Tiểu chủng viện Làng Sông có lịch sử lâu đời từ hàng trăm năm trước. Ảnh minh họa: Laodong.vn
Gần 400 năm trước, giáo sĩ người Ý Cristophoro Borri (một nhà truyền giáo Dòng Tên tại Việt Nam, là một nhà toán học, nhà thiên văn học và nhà hàng hải) thuật lại việc ông đã được quan viên trấn phủ Quy Nhơn chào đón và được phép xây dựng nhà thờ để truyền bá đạo trong tác phẩm "Xứ Đàng Trong". Năm 1618, các giáo sĩ khởi hành từ cảng Nước Mặn, nhưng do khó khăn trong việc di chuyển và giao thương, họ quyết định chuyển cơ sở truyền giáo về Làng Sông.
Đường thương mại bắt đầu từ đầm Thị Nại, nơi các tàu buôn đến vùng núi Tây Sơn qua sông Côn. Các giáo sĩ đi theo con đường này để truyền bá đạo. Nhà thờ Làng Sông ngày nay là di tích lịch sử quan trọng, là dấu tích của các giáo sĩ khi họ khám phá đất Bình Định.
Ban đầu, Tiểu chủng viện Làng Sông Quy Nhơn chỉ là mái tranh và vách tre. Nhà in Làng Sông được xây dựng khoảng năm 1872 và bị phá hỏng năm 1885. Năm 1904, nhà in Làng Sông được Đức cha Damien Grangeon Mẫn cho tái thiết, giao cho cha Paul Maheu làm giám đốc. Kiến trúc hiện đại xen nét cổ điển của công trình này đã hoàn thành vào năm 1927 và vẫn vẻ đẹp lâu đời cho đến ngày nay.
4Công trình kiến trúc của Tiểu chủng viện Làng Sông
Tiểu chủng viện Làng Sông được xây dựng theo phong cách kiến trúc Gothic - một đặc trưng của lối kiến trúc nhà thờ châu Âu, rất giống với kiến trúc Thánh đường Paul cổ kính ở Macao do người Bồ Đào Nha xây dựng. Một trong những điểm nhấn đáng chú ý là khuôn viên nhà thờ rộng đến 2.000 m2 với hàng cây sao hơn 200 năm tuổi.
Khi đặt chân đến đây, bạn như lạc vào Thánh đường với hình ảnh chiếc cổng vòm nhọn quen thuộc. Phần mặt tiền chính của nhà thờ được trang trí cổ điển có các khung ô đối xứng cùng các họa tiết hoa văn, bông gió tinh tế. Những dãy hành lang dài tôn nghiêm với những chi tiết chạm khắc trên tường và cửa, tạo nên một không gian trang nghiêm và ấn tượng. Cảnh quan xung quanh nhà thờ là những cánh đồng lúa bao la, bát ngát trải dài tới tận chân trời.
Hành lang trải dài mang không khí yên bình khi bạn đặt chân tại đây. Ảnh minh họa: VOV World
5 Những nét đặc sắc tạo nên linh hồn của Tiểu chủng viện Làng Sông
Sức hấp dẫn của Tiểu chủng viện Làng Sông không đến từ những dịch vụ giải trí xa hoa. Thay vào đó, người ta yêu thích địa điểm này nhờ sự tĩnh lặng và những giá trị nội hàm mà thời gian không thể xóa nhòa.
5.1 Kiến trúc Gothic Châu Âu thu nhỏ giữa làng quê Việt
Điểm gây ấn tượng mạnh nhất với du khách chính là phong cách kiến trúc Gothic đặc trưng. Đây là lối kiến trúc vốn phổ biến ở những thánh đường cổ kính tại Pháp hay Ý, nhưng lại hiện diện đầy hài hòa giữa không gian làng quê Việt Nam.
Những mái vòm cao vút, cửa sổ hình cung nhọn và dãy hành lang hun hút tạo nên một tổng thể vừa trang nghiêm vừa nên thơ. Ánh sáng len qua từng ô cửa nhỏ đổ xuống nền gạch cũ kỹ tạo ra những mảng sáng tối giàu tính điện ảnh. Không gian này như một lời tuyên ngôn cho vẻ đẹp của một tác phẩm nghệ thuật sống động.
Dù đã có bề dày lịch sử hơn 170 năm, Tiểu chủng viện Làng Sông vẫn giữ được nguyên vẹn các đường nét Gothic kinh điển. Ngay vị trí trung tâm là khu nhà nguyện uy nghiêm. Ngôi nhà sở hữu 3 cửa tiền và 16 cửa chính được chạm trổ cực kỳ tinh tế. Bước vào bên trong, bạn sẽ bị choáng ngợp bởi hàng cột gỗ to lớn và các phù điêu tôn giáo được điêu khắc tỉ mỉ.
Mọi chi tiết, từ bàn thờ Chúa đến các bức tượng nhỏ, đều toát lên vẻ tinh tế của bàn tay những người thợ thủ công xưa. Ảnh minh họa: Picasa
5.2 Trung tâm văn hóa Quốc ngữ và dấu ấn nhà in huyền thoại
Ít ai biết rằng, Tiểu chủng viện Làng Sông từng là một trong những cái nôi quan trọng của chữ Quốc ngữ tại Việt Nam. Vào thế kỷ XIX, khởi đầu nơi đây chỉ là một cơ sở tu học đơn sơ với mái tranh vách tre. Đến năm 1927, công trình được tái thiết quy mô và trở thành trung tâm đào tạo linh mục trọng điểm. Đặc biệt, nhà in Làng Sông dưới sự điều hành của linh mục Paul Maheu từng là trung tâm in ấn lớn nhất khu vực Đông Đàng Trong.
5.3 Sự tĩnh lặng hiếm có giữa nhịp sống hiện đại
Khác với những điểm du lịch thương mại hóa, Tiểu chủng viện Làng Sông hấp dẫn bởi nhịp điệu chậm rãi. Ở đây không có tiếng còi xe, không có sự chèo kéo của hàng quán. Du khách tìm đến đây để lắng lại, quan sát và cảm nhận sự giao thoa giữa đức tin và nghệ thuật. Một sự yên tĩnh hiếm có giúp con người tìm thấy sự bình an trong tâm hồn.
Không gian xanh mát và tĩnh lặng kiếm có tại Tiểu chủng viện Làng Sông. Ảnh minh họa: Nguyễn Đức Hiếu
5.4 Khuôn viên nên thơ và sự hồi sinh của hàng sao cổ thụ
Phía trước chủng viện là thảm cỏ xanh mướt và những hàng cây sao cao vút. Có những cây sao đã hơn 130 năm tuổi, trở thành biểu tượng của vùng đất này. Dù cơn bão số 13 cuối năm 2025 đã quật gãy nhiều thân cây cổ thụ, nhưng đến tháng 3 năm 2026, mầm xanh đã bắt đầu quay trở lại. Phía sau công trình là những ô vuông trồng hoa màu, tạo nên một khung cảnh tự cung tự cấp bình yên như những tu viện cổ ở châu Âu.
Hàng sao cổ thụ đứng tỏa bóng mát cả một vùng. Ảnh minh họa: Duong Thong Photography
5.5 Nhà in Làng Sông: "Thánh địa" của những trang sách Quốc ngữ đầu tiên
Giá trị của Tiểu chủng viện Làng Sông còn nằm ở vai trò là một trong ba "cái nôi" in ấn chữ Quốc ngữ sớm nhất Việt Nam, bên cạnh nhà in Tân Định (Sài Gòn) và Ninh Phú (Hà Nội). Nhà in Làng Sông được xây dựng vào năm 1872, là nhà in chữ Quốc ngữ đầu tiên tại Đàng Trong.
Nơi đây không chỉ in sách Latinh hay tiếng Pháp. Nhà in Làng Sông đã xuất bản một kho tàng khổng lồ các ấn phẩm bằng chữ Quốc ngữ, từ tiểu thuyết, kịch, tuồng hát bội đến các tờ báo định kỳ. Những bậc trí thức lớn như Trương Vĩnh Ký cũng tin tưởng gửi bản thảo từ miền Nam ra tận đây để in ấn. Năm 1922, nhà in đã cho ra đời con số ấn tượng: 18.000 bản báo, 1.000 bản sách và hàng chục ngàn ấn phẩm khác. Hiện nay, một tòa nhà trưng bày đã được dựng lên trên nền nhà in cũ, lưu giữ những kỷ vật và bản in quý giá, giúp hậu thế hiểu hơn về hành trình phát triển của chữ viết dân tộc.
Phòng trưng bày hiện lưu giữ hơn 200 quyển sách cổ, tiêu biểu như "Tục Ngữ An Nam" hay "Tập đọc ABC". Không gian cổ kính này bảo quản cẩn thận các tài liệu theo thứ tự năm xuất bản. Nhà in từng bị phá hủy vào năm 1885 nhưng được tái thiết vào năm 1904. Cha Paul Maheu, người từng học kỹ thuật in tại Hồng Kông, đã đưa nơi này trở thành biểu tượng in ấn của khu vực cho đến khi di dời về Quy Nhơn vào năm 1936. Những cuốn sách ố vàng theo thời gian vẫn giữ nguyên giá trị lịch sử và văn hóa to lớn.
Những quyển sách từng được in tại nhà in Làng Sông trước đây. Ảnh minh họa: Laodong
5.6 Check-in những góc ảnh "vượt thời gian"
Với vẻ đẹp cổ điển, Tiểu chủng viện Làng Sông là thiên đường cho các tín đồ yêu nhiếp ảnh. Bạn có thể bắt trọn những khoảnh khắc đẹp tại các vị trí:
Cổng vòm chính: Vẻ cao vút và hoa văn tinh xảo là điểm nhấn không thể bỏ qua.
Hành lang dài: Dãy hành lang với mái vòm uốn cong mềm mại là phông nền lý tưởng cho những bức ảnh có chiều sâu.
Tượng Đức Mẹ: Đứng tại đây bạn có thể lấy toàn cảnh nhà thờ phía sau trông như một tòa lâu đài cổ kính của châu Âu.
Khuôn viên xanh mướt: Những hàng cây cổ thụ rợp bóng mát cùng thảm cỏ mịn màng tạo nên bầu không khí thanh bình.
Tường rào bên cạnh: Góc nhìn hướng ra cánh đồng cỏ xanh rì mang lại cảm giác bình dị, mộc mạc của làng quê Việt.
Nơi đây đã trở thành lựa chọn lý tưởng cho rất nhiều bộ ảnh cưới, ghi lại những khoảnh khắc hạnh phúc và lãng mạn của các cặp đôi.
Tiểu chủng viện thu hút những người yêu thích chụp ảnh và check-in, đặc biệt là đông đảo bạn trẻ đến "sống ảo" vào những ngày cuối tuần. Ảnh minh họa: 송Tiên
6Tiểu chủng viện Làng Sông những hoạt động thú vị gì?
Tiểu chủng viện Làng Sông có nhiều hoạt động thú vị mà bạn khi du lịch Bình Định có thể đến tham gia tại đây:
- Tìm hiểu lịch sử và văn hóa: Nơi đây là cơ hội để bạn tìm hiểu về lịch sử và văn hóa Làng Sông - Bình Định, thông qua việc khám phá các tài liệu văn học, sách báo, hay các tư liệu giáo dục quý giá được cung cấp và lưu trữ tại đây. Linh mục Doan Võ Đình Đệ, quản lý giáo phận Quy Nhơn cho biết, Giáo phận Quy Nhơn đang sưu tập được trên 200 đầu sách của nhà in Làng Sông, trong đó có các cuốn rất ý nghĩa về mặt giáo dục.
Các tài liệu được trưng bày tại nhà in Làng Sông. Ảnh minh họa: VOV
- Tham gia các hoạt động tôn giáo: Tiểu chủng viện cũng là nơi bạn có thể tham gia các hoạt động tôn giáo như cầu nguyện, lễ kính và những nghi lễ tôn giáo khác. Bạn có thể hoàn mình vào không gian yên bình và thiêng liêng, thực hiện những hoạt động như thiền định, cầu nguyện hoặc đơn giản là để thư giãn và tận hưởng không khí tĩnh lặng tại đây.
- Tham gia các hoạt động ngoại khóa: Các sự kiện văn hóa, hội thảo, chương trình tình nguyện, công tác xã hội thường được tổ chức tại đây, tạo cơ hội cho cộng đồng tham gia và trải nghiệm văn hóa đặc sắc của khu vực.
Bên cạnh những hoạt động trên, gần đến dịp Giáng sinh, các nữ tu tại Tiểu chủng viện Làng Sông cũng bận rộn với việc dọn dẹp, trang trí cây thông và hang đá để chuẩn bị cho mùa lễ hội này. Một nhóm nữ tu trong viện sẽ tập luyện hát thánh ca hay sáng tạo làm đèn múa từ vỏ chai nhựa tái chế, tạo ra một phong cảnh yên bình và đẹp mắt mà bạn có thể tham gia cùng với mọi người.
Bên cạnh việc trang hoàng cho lễ Giáng sinh, các giáo sứ và tu viện cũng có chương trình thăm viếng, đến thăm các gia đình, trẻ em và người cao tuổi, đặc biệt là những người đang trong hoàn cảnh khó khăn, để tặng quà và chia sẻ niềm vui của mùa lễ này.
7 Khi điểm đến được “đánh thức” trở thành nơi du lịch điện ảnh
Sự xuất hiện của Tiểu chủng viện Làng Sông trong bộ phim "Hẹn em ngày nhật thực" đã thổi một làn gió mới vào địa danh này. Nơi đây đã trở thành không gian cảm xúc, nơi diễn ra những xung đột nội tâm mạnh mẽ của các nhân vật.
Hiệu ứng từ màn ảnh rộng đang dần đánh thức tiềm năng du lịch của Làng Sông. Nhiều bạn trẻ tìm đến chủng viện không chỉ để tham quan mà còn để "chạm" vào không gian điện ảnh mà họ từng say mê. Xu hướng du lịch trải nghiệm gắn liền với phim ảnh đang giúp những giá trị trầm mặc của chủng viện được công chúng biết đến rộng rãi hơn. Sự hiện diện của các nghệ sĩ gạo cội như NSND Lê Khanh, NSND Kim Xuân hay dàn diễn viên trẻ như Hoa hậu Thiên Ân và Khương Lê đã bảo chứng cho vẻ đẹp "điện ảnh" không thể trộn lẫn của Tiểu chủng viện Làng Sông.
Địa điểm này nổi lên sau bộ phim "Hẹn em ngày nhật thực". Ảnh minh họa: VietnamTravel Magazine
8 Một số lưu ý khi đến Tiểu chủng viện Làng Sông
Một số lưu ý khi đến Tiểu chủng viện Làng Sông. Ảnh minh họa: VOV
Giúp bạn có chuyến đi trọn vẹn và trải nghiệm tuyệt vời tại Tiểu chủng viện Làng Sông, dưới đây là một số lưu ý mà Cẩm nang Du lịch MIA.vn gửi đến bạn:
- Đối với những cuộc tham quan có tổ chức, bạn hãy liên hệ trước.
- Vui lòng nói khẽ, di chuyển nhẹ nhàng và tránh các hành động không phù hợp trong khu vực của Tiểu chủng viện.
- Hãy giữ vệ sinh chung, đặt rác vào nơi quy định và đỗ xe đúng nơi chỉ định.
- Không được bắn chim, hái hoa, hay bẻ cành cây.
- Không được khắc chữ lên các cột, tường hoặc bàn ghế.
9 FAQ: Những câu hỏi thường gặp khi tham quan Tiểu chủng viện Làng Sông
9.1 Tiểu chủng viện Làng Sông nằm ở đâu và di chuyển thế nào?
Tiểu chủng viện tọa lạc tại xã Tuy Phước, tỉnh Bình Định (trước đây thuộc tỉnh Gia Lai - Bình Định cũ). Từ trung tâm TP. Quy Nhơn, bạn có thể dễ dàng di chuyển bằng xe máy hoặc taxi khoảng 10-15km về hướng hạ lưu sông Hà Thanh.
9.2 Giá vé tham quan Tiểu chủng viện Làng Sông là bao nhiêu?
Hiện tại, nơi đây không thu phí tham quan. Tuy nhiên, chủng viện là nơi tôn nghiêm và học tập của các tu sĩ, bạn nên đi nhẹ nói khẽ và tuân thủ các quy định về trang phục cũng như giờ giấc (7h-11h30 và 14h-17h30).
9.3 Thời điểm nào đẹp nhất để chụp ảnh tại đây?
Sáng sớm (7h - 9h) hoặc chiều tà (15h30 - 17h) là lúc ánh sáng len lỏi qua các vòm cửa Gothic đẹp nhất. Đặc biệt, sau cơn bão năm 2025, tháng 3 năm nay là lúc hàng cây sao đang hồi sinh, mang lại sắc xanh tươi mới cho những bức ảnh.
9.4 Tiểu chủng viện Làng Sông có liên quan gì đến nhà in chữ Quốc ngữ?
Đây là nơi đặt nhà in Làng Sông, một trong ba cơ sở in chữ Quốc ngữ đầu tiên của Việt Nam. Hiện nay có khu vực trưng bày riêng để du khách tìm hiểu về lịch sử in ấn và các đầu sách cổ.
Tiểu chủng viện Làng Sông góp phần quan trọng vào di sản lịch sử của Bình Định, mở ra góc nhìn về quá trình hình thành và phát triển văn hóa, tôn giáo tại đây. Đây thực sự là địa điểm không nên bỏ qua mà MIA.vn gợi ý đến bạn khi du lịch cùng vali hành lý của mình tại vùng đất này.
